Analitycy z Klubu Jagiellońskiego ocenili programy rządowe mające na celu poprawę sytuacji demograficznej w Polsce, w tym przede wszystkim „Aktywny Rodzic” oraz 800 Plus.
Programy takie jak 800 Plus czy „Aktywny rodzic” odgrywają z pewnością istotną rolę społeczną i cywilizacyjną, ale nie zmieniają demografii. Czas pomyśleć o tym, by te same pieniądze wydawać w sposób, być może, bardziej efektywnie wpływający na decyzje o kolejnych dzieciach - podkreślają Paweł Musiałek i Piotr Trudnowski.
Jednorazowa wypłata 200 tys. zł zamiast comiesięcznych świadczeń
Analitycy Klubu Jagiellońskiego proponują, aby zrezygnować z comiesięcznych wypłat w ramach programów prorodzinnych i zastąpić je jednorazową kwotą wypłacaną tuż po narodzinach dziecka. Według propozycji analityków, jednorazowa wypłata miałaby wynieść 200 tys. zł.
Poddajemy pod dyskusję pomysł, by od 2027 roku zlikwidować powszechność świadczenia 800 Plus na dziecko oraz świadczenia z tytułu „Aktywnego Rodzica”. Zamiast tego niech „ustawieniem fabrycznym” polityki prorodzinnej będzie jednorazowy transfer 208 800 złotych na rzecz rodziców w ciągu miesiąca od urodzenia dziecka - piszą autorzy Programu 200 000 Plus.
Skąd kwota 200 tys. zł?
Analitycy wyjaśniają, skąd wzięła się proponowana kwota 200 tys. zł. To dokładna równowartość sumy, jaką rodzice mogliby otrzymać przez 18 lat w ramach dotychczasowych programów prorodzinnych: 172 800 zł z 800 Plus oraz 36 000 zł z „Aktywnego Rodzica”.
Według analityków, w długoterminowej perspektywie budżet państwa pozostaje zbilansowany – środki byłyby wydane w tej samej wysokości, ale w formie jednorazowej wypłaty, co mogłoby zwiększyć skuteczność programu i uprościć jego obsługę. Dla rodzin z już urodzonymi dziećmi oba programy działają bez zmian, co oznacza wyższe wydatki teraz, ale niższe w przyszłości.
Jednorazowa wypłata może ułatwić rodzicom decyzję o kolejnym dziecku
Zdaniem autorów propozycji, jednorazowa wypłata 200 tys. zł może skuteczniej zachęcić młodych ludzi do zakładania rodziny, ponieważ w większym stopniu niż comiesięczne świadczenia zmienia ich możliwości finansowe i życiowe.
W przypadku rodziców rozważających pierwsze czy drugie dziecko – może pozwolić na istotną zmianę sytuacji mieszkaniowej. Przy pierwszym dziecku pozwoli na sfinansowanie wkładu własnego do zakupu mieszkania. Przy drugim – pozwoli na nadpłatę kredytu i istotną redukcję comiesięcznej raty - argumentują autorzy.
Dla rodziców decydujących się na kolejne dzieci program miałaby zdaniem analityków pozwolić lepiej dostosować rodzinę do nowych potrzeb, np. zmienić miejsce zamieszkania czy sfinansować większy samochód.
Rodzice będą mogli wybrać: jednorazowa wypłata lub comiesięczne świadczenia
Rodzice w ramach „Programu 200 000 Plus” mogliby otrzymać jednorazową wypłatę 200 tys. zł po narodzinach dziecka. Jednocześnie autorzy pomysłu przewidują możliwość podziału tej kwoty na comiesięczne świadczenia w ramach świadczenia 800 Plus lub „Aktywny Rodzic”. Dzięki temu rodziny miałyby wybór, w jaki sposób najlepiej wykorzystać środki.
Skąd pieniądze na Program 200 000 Plus?
Wraz z przedstawioną propozycją Klub Jagielloński przedstawia propozycję finansowania programu. Autorzy projektu podkreślają, że choć w perspektywie niemal 20 lat zmiana byłaby neutralna dla finansów publicznych, w krótkim okresie oznaczałaby gwałtowny wzrost wydatków.
W 2025 roku na Program 800 Plus wydaliśmy 62,8 miliarda złotych, zaś na „Aktywnego Rodzica” – 6,2 miliarda. Jednorazowa wypłata świadczenia 200 000 Plus dla wszystkich urodzonych w minionym roku dzieci obciążyłaby budżet kwotą 49,5 miliarda, które państwo musiało wypłacić „z góry” w miejsce rozłożonych na 18 lat zobowiązań - wyliczają analitycy.
Jednym z pomysłów finansowania programu jest rezygnacja z trzynastej i czternastej emerytury, które w tym roku kosztują państwo 33 mld zł. W kolejnych latach wydatki na emerytury będą rosły wraz ze starzejącym się społeczeństwem, podczas gdy koszty programu 800 Plus stopniowo maleją z powodu spadającej liczby urodzeń.
Komentarze (0)
Wysyłając komentarz akceptujesz regulamin serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania. Jak to zrobić dowiesz się w zakładce polityka prywatności.