Emerytura dla wielu osób oznacza zakończenie zawodowych obowiązków i czas przeznaczony na odpoczynek, rodzinę, podróże czy rozwijanie własnych zainteresowań.
Emerytura po latach pracy
Dla części Polaków jest jednak przede wszystkim głównym, a często jedynym źródłem utrzymania.
To właśnie wysokość świadczenia decyduje o tym, na jakie wydatki senior może sobie pozwolić. Dane Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pokazują, że różnice między emeryturami w regionie są ogromne - od symbolicznych kilku groszy do kwot, o których większość emerytów może tylko pomarzyć.
Skąd biorą się groszowe emerytury?
W przypadku osób urodzonych po 31 grudnia 1948 roku prawo do emerytury zależy od ukończenia powszechnego wieku emerytalnego oraz udowodnienia choćby krótkiego okresu podlegania ubezpieczeniu społecznemu.
Powszechny wiek emerytalny wynosi obecnie 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. Przy ustalaniu prawa do emerytury na nowych zasadach długość okresów składkowych i nieskładkowych nie decyduje o samym przyznaniu świadczenia. Dlatego nawet kilkudniowe zgłoszenie do ubezpieczenia może skutkować przyznaniem emerytury - ale będzie ona bardzo niska.
- Dla osób urodzonych po 31 grudnia 1948 r. prawo do emerytury uzależnione jest od ukończenia powszechnego wieku emerytalnego, który wynosi 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz od udowodnienia jakiegokolwiek okresu podlegania ubezpieczeniu społecznemu. Dla ustalenia prawa do emerytury na nowych zasadach nie ma znaczenia długość przebytych okresów składkowych i nieskładkowych, czyli staż pracy. Stąd, przy kilkudniowych zgłoszeniach do ubezpieczenia, mamy do czynienia z groszowymi emeryturami. Żeby otrzymać emeryturę w kwocie gwarantowanej najniższej emerytury, która obecnie wynosi 1978,49 zł, należy udowodnić: kobieta minimum 20, a mężczyzna minimum 25 lat stażu - wyjaśnia Marlena Nowicka, rzecznik prasowy ZUS w Wielkopolsce.
Jak ZUS wylicza emeryturę?
Wysokość emerytury z ZUS ustalana jest poprzez podzielenie podstawy obliczenia świadczenia przez średnie dalsze trwanie życia.
Na podstawę obliczenia nowej emerytury składają się:
• zwaloryzowane składki emerytalne zapisane na indywidualnym koncie ubezpieczonego;
• zwaloryzowany kapitał początkowy;
• środki zapisane na subkoncie w ZUS.
Średnie dalsze trwanie życia oznacza przewidywaną liczbę miesięcy, przez które emerytura będzie wypłacana. Tablice z tymi wartościami ogłasza co roku prezes Głównego Urzędu Statystycznego.
- Im więcej uzbieramy w ramach kapitału początkowego, na naszym indywidualnym koncie w ZUS i na subkoncie, a także im później przejdziemy na emeryturę, tym ta emerytura będzie wyższa. Czynnikiem, który znacząco wpływa na wysokość emerytury jest również waloryzacja składek emerytalnych i kapitału początkowego zapisanych na koncie ubezpieczonego oraz środków zapisanych na subkoncie - mówi Marlena Nowicka, rzecznik prasowy ZUS w Wielkopolsce.
Rekordowe emerytury w Wielkopolsce
Najwyższe świadczenie w regionie otrzymuje 77-letni mężczyzna, który przepracował 59 lat. I Oddział ZUS w Poznaniu wypłaca mu ponad 39 tys. zł miesięcznie. Wysoką emeryturę pobiera również 74-latek z 52-letnim stażem pracy. II Oddział ZUS w Poznaniu przekazuje mu co miesiąc ponad 31 tys. zł. Niewiele mniej otrzymuje 77-letni mężczyzna, który przepracował 53 lata. Jego świadczenie z II Oddziału ZUS w Poznaniu wynosi prawie 31 tys. zł miesięcznie.
Najniższe świadczenia w regionie
Na drugim biegunie znajdują się emerytury wynoszące zaledwie kilka groszy.
Najniższa wypłata z ZUS w Wielkopolsce wynosi 7 groszy. Otrzymuje ją kobieta z terenu działalności Oddziału ZUS w Pile.
12 groszy miesięcznie dostaje mężczyzna z obszaru obsługi Oddziału ZUS w Ostrowie Wielkopolskim. Z kolei kobieta z Oddziału ZUS w Pile pobiera świadczenie w wysokości 14 groszy.
Najwyższe emerytury w Polsce
Ponad 39 tys. zł miesięcznie to kwota robiąca wrażenie, ale ogólnopolski rekord jest jeszcze wyższy.
Największą emeryturę w Polsce otrzymuje mieszkaniec województwa śląskiego. Jego świadczenie z ZUS wynosi 54 072 zł miesięcznie. Drugie miejsce również zajmuje mieszkaniec Śląska, który pobiera około 53,5 tys. zł miesięcznie. Trzeci najwyższy wynik należy do seniora z Mazowsza otrzymującego 45,3 tys. zł. Na wysokość rekordowych świadczeń wpływają przede wszystkim wysokie i długo opłacane składki, waloryzacja zgromadzonego kapitału oraz krótszy przewidywany okres pobierania emerytury. Osoba, która później kończy aktywność zawodową, nie tylko dopisuje kolejne składki do konta, ale również będzie pobierała świadczenie przez statystycznie krótszy czas.
Późniejsza emerytura oznacza wyższe świadczenie
- Na realny wzrost świadczenia ma wpływ opóźnienie przejścia na emeryturę. Wynika to z krótszego prognozowanego okresy wypłaty emerytury. Dla 60-latki każdy rok zwłoki oznacza wzrost emerytury o 3,7 procent, a po 5 latach o około 25 procent. W przypadku 65-latka to odpowiednio 4,1 procent za rok i aż 23,4 procent po 5 latach - podaje Sebastian Szczurek, rzecznik prasowy ZUS w Opolu.
Jak wyjaśnia rzecznik, znaczenie ma również wysokość kapitału zgromadzonego na koncie.
- Spójrzmy na przykład. Osoba ma kapitał na poziomie 450 tys. zł powiększony o roczne składki od przeciętnego wynagrodzenia z 2025 r. podnosi emeryturę o około 4,6%, a od minimalnego - tylko o 2,4%. Tymczasem sama waloryzacja składek w 2025 r. podniosła stan takiego konta o 14,4%, czyli aż o 64,8 tys. zł. Jeśli dodamy do tego waloryzację subkonta wskaźnikiem 9,49% (przyrost o 42,7 tys. zł), widzimy wyraźnie: im większy zgromadzony kapitał, tym silniejszy efekt waloryzacji i tym większy sens ma późniejsze przejście na emeryturę - mówi Sebastian Szczurek.
Ile można zyskać, pracując dłużej?
Sebastian Szczurek podaje przykład mężczyzny urodzonego w 1959 roku. Przy kapitale początkowym wynoszącym 75 tys. zł i zarobkach na poziomie 60 proc. średniej krajowej mógł on przejść na emeryturę we wrześniu 2024 roku. Zdecydował się jednak pracować jeszcze rok.
- Wyższe świadczenie wyniosło 19,1% - zamiast 3882 zł otrzymał 4623 zł - wskazuje rzecznik. - Brak 12 wypłat odrobi po około 6,5 roku, otrzymując wyższą emeryturę do końca życia. W dłuższej perspektywie zysk jest jeszcze bardziej spektakularny: mężczyzna urodzony w 1955 r., który odroczył emeryturę o 5 lat, podwoił swoje świadczenie - z 2477 zł do 5147 zł. Brak wypłat przez 5 lat zrekompensuje po około 7,5 roku - tłumaczy Sebastian Szczurek.
Jaka jest średnia emerytura?
W lipcu 2026 roku przeciętna emerytura wypłacana przez ZUS na nowych zasadach wyniosła 4398 zł brutto.
Średnie świadczenie mężczyzn urodzonych po 1949 roku wynosiło 5408 zł brutto. Kobiety z tej grupy otrzymywały przeciętnie 3762 zł brutto.
Komentarze (0)